STIWOT Reizen

Fotoverslag Boleslawiec, een voormalig Duits stadje

STIWOT-reporter Kaj Metz bracht een bezoek aan het rustige Poolse stadje Boleslawiec, dat 40km van de Duitse grens ligt. De stad heeft niet altijd deze naam gedragen. Tot en met 1945 droeg deze stad namelijk de naam 'Bunzlau'.

Jawel, dit was ooit een Duits stadje met Duitse inwoners op Duits grondgebied. Hier kwam aan alles een einde toen het leger van de dictator Adolf Hitler verslagen werd en een groot stuk van het oostelijke gedeelte van het voormalige Duitsland in 1945 ingeleverd werd ten gunste van het net opgerichte Volksrepubliek Polen. De Duitsers in dit gebied werden verjaagd achter de nieuwe Duitse grens en daar in voor plaats kwamen Polen uit het gebied dat voor de oorlog nog van Polen was en nu Oekrainsch grondgebied was geworden.

Enfin, laten we dit rustige stadje met twee gezichten eens van dichtbij bestuderen en kijken wat voor geheimen het prijs geeft.

De spoorbrug van Boleslawiec is tussen 1844 en 1846 gebouwd en werd op 10 februari 1945 opgeblazen door Duitse troepen. In 1947 werd de brug herbouwd.



Het stadshart van de Boleslawiec ademt nog een (bijna) authentieke Duitse sfeer. Ongeveer 60% van de stad werd tijdens de Tweede Wereldoorlog verwoest.



Het stadhuis. Boleslaw Kubik, de eerste Poolse burgermeester van de stad na de Tweede Wereldoorlog, kwam op 22 juli 1945 om het leven toen hij tijdens veldwerk op zijn boerderij door een Duitse landmijn geveld werd.



De Mariakerk was één van de gebouwen in de stad die zwaarbeschadigd raakten tijdens de oorlog.



Ook in de omliggende straten zijn nog oude Duitse gebouwen te vinden.



Op goed geluk kan men in de straten rond het centrum van Boleslawiec nog oorlogsschade aantreffen, al moet er gezegd worden dat het stadsbestuur in de afgelopen jaren zeer grondig te werk is gegaan om enige littekens uit die oorlog te wissen ter bevordering van het tourisme.



Een verdwaalde Duitse bunker (deels van baksteen, deels van beton) langs de spoorbaan.




Tegenover dit enorme gebouw (voormalige koninlijke gymnasium) en bekend om haar bijnaam "Fort van de educatie" zijn een tweetal schuilbunkers te vinden. Het gebouw heeft waarschijnlijk een rol gespeeld tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar daar heb ik helaas niks over kunnen vinden.





De Stary Teatr (het oude theater) werd in de jaren '30 t/m 1944 o.a. gebruikt voor nazi-propagandadoeleinden. In 1944 werd het personeel gedwongen om te werken in de industrie of te vechten in het leger.



Op loopafstand van het centrum is de Sovjet oorlogsbegraafplaats gelegen. Hier rusten 3.261 sovjet en 4 Poolse soldaten, 25 krijgsgevangenen en 10 omgekomen sovjet dwangarbeiders. Zij liggen in 767 individuele graven en 10 massagraven begraven. De gesneuvelde Sovjet en Poolse soldaten die hier rusten zijn niet allen bij gevechten om dit stadje gesneuveld. Velen zijn namelijk aan het Oderfront (april 1945) omgekomen of later in militaire hospitalen aan hun verwondingen bezweken. Bunzlau werd op 11 februari 1945 ingenomen door het Rode Leger.





Buiten het stadje ligt een andere Sovjet oorlogsbegraafplaats, alleen gereserveerd voor omgekomen hoge officieren en Helden van de Sovjet-Unie. Hier rusten 141 personen.





In een plaatselijke restaurant (dat trouwens erg aan te raden is) is het interieur ingericht in de traditie van de herkomst van velen gedwongen Poolse immigranten die hier een nieuw bestaan moesten opbouwen. Hier wordt ook aandacht geschonken aan de daadwerkelijke volksverhuizing direct na de Tweede Wereldoorlog.



[ommap]36[/ommap]